Radyoterapi teknolojisindeki son gelişmeler sayesinde ışınlama süresi kısalırken, yapay zeka ve yüzey takip sistemleri sağlıklı organların radyasyon dozunu sınırlandırıyor.

Kanser tedavisinde kullanılan radyoterapi teknolojisindeki son gelişmeler, bazı uygulamalarda ışınlama süresinin kısalmasına ve tümör çevresindeki sağlıklı organların aldığı radyasyon dozunun sınırlandırılmasına yardımcı olabiliyor. Sakarya’da yaklaşık 5 aydır kullanılan radyoterapi cihazı hakkında bilgi veren Radyasyon Onkolojisi Uzmanı Uzm. Dr. Altın Aksu, yapay zeka ve hareket takip sistemlerinin tedavi planlama ve uygulama süreçlerine destek olduğunu belirtti.

Vücut yüzeyindeki hareketler takip ediliyor

Son yıllarda radyasyon onkolojisinde önemli teknolojik değişiklikler tedavi planlama ve uygulama süreçlerine yeni imkanlar kazandırdı. Bazı radyoterapi uygulamalarında hastanın hareket etmesi ışınlamanın hedeflenen alana uygun şekilde verilmesini etkileyebilir. Özel Adatıp Hastanesi’nde bulunan radyoterapi cihazıyla bazı tedavi planlarında ışınlama süresi 2-3 dakika olabiliyor. Tümörlü dokunun tedavisinde yapay zekanın işlevselliği de çevredeki organların belirlenmesine yardımcı olarak planlama sürecine destek oluyor.

Uzm. Dr. Altın Aksu, "Son yıllarda radyasyon onkolojisinde teknolojik bazı değişiklikler oldu. Bu gelişmeler, radyoterapinin hedeflenen alana planlanan dozlarda uygulanmasına yönelik seçenekleri artırdı. Planlanan dozları uygularken hastanın tümör çevresindeki organlarını korumamız lazım. Radyoterapi, iyonize radyasyon ışınlarını tümör hücresinin üzerine vererek, tümör hücresindeki DNA kırıklarını oluşturarak tümör hücrelerini ortadan kaldırmaya yönelik bir tedavi. Bunu yaparken sağlam organlarda tümörün etrafındalar. Onları da korumamız lazım. Bunun içinde her organın radyasyona dayanıklılık oranları var" dedi.

Belirlenen hareket sınırları aşıldığında ışınlama durdurulabiliyor

Cihaz bünyesinde yer alan gelişmiş takip sistemlerinin çalışma prensibini anlatan Uzm. Dr. Aksu, "Yüzey takip sistemi dediğimiz şey, kameralar eşliğinde hastanın vücut yüzeyini izleyerek belirlenen hareket değişikliklerini tespit etmeye yardımcı oluyor. Belirlenen hareket eşiği aşıldığında cihaz ışınlamayı otomatik olarak durdurabiliyor. Bu sayede ışınlamanın planlanan hedefe uygun yürütülmesine katkı sağlanabiliyor. Solunum takibiyle birlikte kullanıldığında solunuma bağlı hareketler de izlenebiliyor. Bunu genelde 2 milim ya da 3 milime ayarlıyoruz. Özellikle sol memeye ışınladığımız zaman kalp hemen meme dokusunun altında. Kalbi çok iyi korumamız lazım" diye konuştu.

Yapay zeka organ kontürlerinin oluşturulmasına destek oluyor

Yapay zekanın tedavi planlama süreçlerinde kullanımına dikkat çeken Dr. Aksu, "Yapay zeka son yıllarda tedavimize dahil oldu. Burada tabii ki karar her zaman bizde. Yapay zekanın yaptığı her şeyi kontrol edip hastanın üzerinde o şekilde tedavi uyguluyoruz. Bizim kullandığımız yapay zeka daha çok, hasta tomografisi çekildikten sonra bizler tümör çevresindeki tüm organların çizimini yapıyorduk. Yapay zeka bu çizimler için taslaklar oluşturabiliyor. Organ kontürlerini oluşturma süresini azaltmaya yardımcı oluyor" şeklinde konuştu.